
Fiber (GRP) tekne, doğru seçildiğinde yıllarca sorunsuz keyif verir; yanlış seçildiğinde ise bitmeyen masraf, zaman kaybı ve güvenlik riski doğurur. Üstelik fiber teknede “dışarıdan güzel görünen” bir teknenin, içten içe ciddi problemi olması çok yaygındır.
Bu rehber, fiber tekne alırken servis tecrübesi olan birinin bakacağı yerleri ve soracağı soruları içerir. İster ilk tekneniz olsun ister tekne değiştiriyor olun; satın alma öncesi bu listeyi kullanın.
Satın alma hatalarının çoğu, tekneye bakmadan önce kullanım senaryosu belirlenmediği için olur.
Kendinize net cevap verin:
Günlük gezi mi, balıkçılık mı, uzun seyir mi?
Kaç kişiyle kullanacağım?
Deniz şartı: sakin koylar mı, açık deniz mi?
Kışın nerede duracak: karada mı, marinada mı?
Bu cevaplar tekne boyunu, motor tipini, kabin ihtiyacını ve bütçeyi belirler.
Fiber teknelerde pahalı sorunların çoğu şu üç başlıkta toplanır:
Su hattına yakın bölgede kabarcıklar, boya altında “portakal kabuğu” görünüm, keskin sirke benzeri koku osmos şüphesini artırır.
Kontrol ipuçları:
Tekne karadaysa, özellikle karina ve omurga hattını iyi inceleyin.
Kabarcıklar çoksa ve yaygınsa, işlem maliyeti büyür (zımpara–kurutma–epoksi sistem).
Fiber tekne “toparlanır” ama doğru yapılmamış tamir, teknenin değerini ve güvenliğini düşürür.
Kontrol ipuçları:
Gövdede dalgalanma, asimetrik yüzey, farklı ton boya, kalın macun izleri
İçeride “yeni parça–eski parça” geçişleri
Varsa ekspertiz: nem ölçer + darbe testi (tap test)
Sandviç güvertede su alıp çekirdeği ıslatması, güverteyi “sünger” gibi yapar.
Kontrol ipuçları:
Güvertede yürürken esneme / gıcırdama
Şamandıra–lümen–korkuluk ayaklarında çatlak
Cam/kapak çevrelerinde sürekli nem
Deneyimli bir göz, “güverte yumuşak mı?” diye tek noktaya değil, bağlantı noktalarına basarak kontrol eder.
Fiber teknelerde gövde ile güverte birleşimi kritik bölgedir.
Bakılacaklar:
Birleşim hattında saç kılcal çatlak (yaşlanma) mı, yoksa yapısal çatlak mı?
İçeriden/alt kabinlerden birleşim hattı görünüyorsa yeniden mastik izleri var mı?
Korkuluk/şamandıra çevresinde su izi var mı?
Eğer tekne şaftlıysa:
Şaft yatakları, salmastra (su kaçırma),hizalama (alignment)
Şaft–pervane darbesi (eğrilik) belirtisi: titreme, anormal ses
Dıştan takma ise:
Ayna (transom) sağlamlığı çok önemli: motor ağırlığını taşır.
Aynada kılcal çatlak + yumuşama = ciddi risk
Motor saatinden çok daha önemli olan:
Düzenli bakım kaydı var mı?
Soğuk çalıştırmada ilk marşta alıyor mu?
Egzoz duman rengi (mavi yağ yakma, siyah zengin karışım)
Yağ kapağında “mayonez” (su–yağ karışımı) belirtisi var mı?
Şanzıman geçişleri sarsıntısız mı?
Öneri: Satın alma öncesi mutlaka deneme sürüşü yapın:
Rölantide titreşim
Gazda düz ivmelenme
Tam gazda devir/sürat uyumu
Direksiyon tepkisi ve trim davranışı
Motoru “çalışıyor” diye almayın; doğru çalışan motor, yük altında belli olur.
Kontrol listesi:
Akü yaşı, kapasitesi, şarj durumu
Şarj alternatörü / regülatör
Sigorta kutusu düzeni (karmaşa = risk)
Sintine otomatiği çalışıyor mu?
Navigasyon fenerleri ve pompa devreleri sağlam mı?
Darsenale iç link önerisi:
[Akü & Elektrik Kategorisi]
[Sintine Pompası Kategorisi]
[Tekne Elektrik Aksesuarları]
Tatlı su deposu ve bağlantılarında kaçak var mı?
Bilge (sintine) kuru mu? Sürekli su varsa “nereden geliyor” bulunmalı.
Ocak/ LPG varsa hortum yaşı, kelepçeler, havalandırma
Bir teknenin keyfi, donanımının sağlam olmasıyla artar.
Kontrol:
Çapa ırgatı yük altında çalışıyor mu?
Zincir kalınlığı ve pas durumu
Babalar, mapalar gevşek mi?
Halatlarda güneşten “kılçıklaşma” var mı?
Darsenale iç link önerisi:
[Çapa & Zincir]
[Halat & Bağlama]
Direk bağlantıları, çatlaklar
Salma bağlantısı ve salma bölgesi
Iskota–vinç bakımları
Sorulacaklar:
Tekne kayıt/ruhsat durumu (Bağlama kütüğü)
Önceki sahip sayısı
Hasar geçmişi (saklayan çok olur—ısrarla sorun)
Motor bakım faturaları / servis kayıtları
Kışlama/çekek geçmişi
Evrakı düzgün tekne genelde bakımı da düzgün teknedir.
Su alıyor mu? (bilge kontrol)
Düz seyirde yana yatma var mı?
Dönüşlerde aşırı kayma / kavrama kaybı
Trim tepkisi düzgün mü?
Kaportadan gelen “çıtırtı” sesleri (gevşek iç yapı)
Tekneyi beğendiniz diyelim. Pazarlık için şu masrafları listeleyin:
Zorunlu ekipman yenileme
Akü değişimi
Pompa/elektrik düzenleme
Anot (tutya) kontrolü
Yağ–filtre bakımı
Halat–çapa sistem iyileştirme
Bu liste, pazarlıkta elinizi güçlendirir.
Genellikle karina/su hattı civarında kabarcıklar ve boya altında bozulmalarla anlaşılır. Kesin teşhis için nem ölçümü ve uzman kontrolü önerilir.
Sandviç yapıda çekirdeğin su alması veya bağlantı noktalarından sızma sonucu güvertenin zayıflamasıdır. Onarımı zahmetli olabilir.
Tek başına yeterli değildir. Asıl önemli olan bakım kayıtları ve motorun yük altındaki performansıdır.
Fiber tekne satın almak, doğru kontrol yapılırsa harika bir yatırımdır. Bu rehberi bir “checklist” gibi kullanın; mümkünse bir ustayla veya ekspertizle hareket edin. Böylece hem güvenli hem de uzun ömürlü bir tekneye sahip olursunuz.